9 kwietnia 2026 r. w zakładach Apator SA w Ostaszewie koło Torunia zainaugurowano projekt „Local Content. Z korzyścią dla Polski”, będący jednym z kluczowych elementów polityki gospodarczej Ministerstwa Aktywów Państwowych. W wydarzeniu uczestniczyli m.in. premier Donald Tusk, minister aktywów państwowych Wojciech Balczun, przedstawiciele kierownictwa resortu oraz prezesi największych spółek z udziałem Skarbu Państwa, w tym Enea.

Wybór miejsca nie był przypadkowy – to właśnie tutaj realizowana jest współpraca Enei z Apatorem SA, obejmująca kontrakt o wartości ok. 300 mln zł na dostawę ponad 750 tys. liczników zdalnego odczytu. Projekt ten stanowi praktyczny przykład wykorzystania krajowego łańcucha dostaw w dużych inwestycjach.

Inicjatywa zakłada systemowe zwiększanie udziału polskich przedsiębiorstw w strategicznych projektach – szczególnie w obszarach energetyki, infrastruktury, obronności i cyfryzacji – poprzez rozwój krajowych łańcuchów dostaw oraz wzmacnianie roli rodzimych firm.

Zaangażowanie spółek Skarbu Państwa
Do programu dołączyły największe spółki z udziałem Skarbu Państwa, które wspierają jego realizację m.in. poprzez organizację spotkań dla dostawców i aktywne zachęcanie polskich firm do udziału w przetargach. Ministerstwo Aktywów Państwowych dąży do budowy spójnego ekosystemu gospodarczego, ułatwiającego małym i średnim przedsiębiorstwom – także spoza dużych ośrodków – wejście do łańcuchów dostaw dużych podmiotów. Jednocześnie premiowane mają być firmy realnie zwiększające udział komponentu krajowego.

Jak podkreślił minister Wojciech Balczun, skala planowanych inwestycji w nadchodzących latach jest bezprecedensowa – w samej energetyce sięgnie około biliona złotych, a w infrastrukturze transportowej i morskiej kolejnych setek miliardów. Znaczące środki trafią również do sektorów obronnego, cyfrowego i IT. Priorytetem jest, aby jak największa część tych nakładów zasilała krajowe przedsiębiorstwa, stając się impulsem rozwojowym dla całej gospodarki.

Cztery filary local content

Zgodnie z informacjami Ministerstwa Aktywów Państwowych, systemowe podejście do local content opiera się na czterech filarach:

• Wzmacnianiu pozycji rynkowej polskich firm poprzez ich udział w dużych inwestycjach i rozwój kompetencji.
• Zwiększaniu bezpieczeństwa dostaw w warunkach niestabilnej sytuacji geopolitycznej.
• Prowadzeniu długofalowej polityki zakupowej państwa wspierającej rozwój gospodarki.
• Wsparciu eksperckim i finansowym dla przedsiębiorstw realizujących inwestycje.

Narzędzia realizacji

Wdrożenie założeń projektu wspierać mają m.in. metodologia liczenia komponentu krajowego opracowana z udziałem GUS, Kodeks Dobrych Praktyk, system wskaźników efektywności (KPI) dla spółek oraz przyjęta przez rząd Polityka Zakupowa Państwa.

„Komponent krajowy” oznacza wartość towarów i usług dostarczanych przez podmioty działające w Polsce. W pierwszym etapie – pilotażowo w sektorze energetycznym – jego poziom będzie monitorowany poprzez raportowanie struktury łańcucha dostaw przez wykonawców i podwykonawców. Docelowo rozwiązanie to ma objąć kolejne strategiczne branże.

Kryteria krajowości

W Kodeksie Dobrych Praktyk (pdf) określono także kryteria pozwalające ocenić stopień „krajowości” przedsiębiorstw, uwzględniające m.in. lokalizację właściciela, miejsce prowadzenia działalności, rezydencję podatkową, strukturę zatrudnienia oraz udział obrotów generowanych w Polsce.

Wskazanym kryteriom przypisano wagi procentowe: 

• Waga 25% - kryterium dot. jednostki dominującej najwyższego szczebla mającej siedzibę w Polsce,
• Waga 25% - kryterium dla głównego przedmiotu działalności wykonywanego na terytorium Polski,
• Waga 15% - kryterium dla rezydencji podatkowej w Polsce,
• Waga 15% - kryterium dotyczące zatrudniania ponad 50% pracowników będących obywatelami RP lub mieszkańcami Polski płacącymi w Polsce podatki i składki ZUS,
• Waga 10% - kryterium dotyczące siedziby w Polsce (KRS / CEIDG) i nieprzerwanej działalności przez ≥ 3 lata,
• Waga 10% - kryterium dla ponad 50% rocznych obrotów generowanych w Polsce.

Na konferencji potwierdzono zmianę podejścia do polityki inwestycyjnej państwa. Kluczowe staje się nie tylko efektywne wydatkowanie środków, ale również ich wpływ na rozwój krajowej gospodarki. Oznacza to odejście od kryterium najniższej ceny na rzecz długofalowego podejścia, uwzględniającego bezpieczeństwo ekonomiczne, stabilność łańcuchów dostaw oraz rozwój technologii i kompetencji w Polsce. W tym modelu to właśnie spółki Skarbu Państwa mają pełnić rolę lidera, wyznaczając standardy i kierunek dla całego rynku.

Opracowanie: K Kwiatkowska

Źródło:www.gov.pl